WIPO Building
Photo credit: WIPO | OMPI on Visualhunt

Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO) 2022 yılı istatistiklerini açıkladı

WIPO

Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO), 2022 yılı uluslararası patent, marka ve tasarım başvuru istatistiklerini açıkladı.

2022 yılında PCT başvuruları %0,3 oranında artışla 278.100'e oldu. Hindistan (+%25,4) ve Kore Cumhuriyeti (+%6,2) PCT başvurularında yüksek büyüme gösterdi.

2022 yılında, WIPO'nun Endüstriyel Tasarımların Uluslararası Tescili için Lahey Sistemi kapsamındaki uluslararası başvuruların tasarım sayısı %11,2 artarak 25.028'e oldu.

2021'deki %15'lik istisnai büyümenin ardından, 2022'de uluslarası marka koruması için Madrid Sistemi kapsamında uluslararası marka başvurusu sayısı -%6,1 oranında azalarak 2009'dan bu yana en büyük düşüşü gösterdi. 2022'de yapılan toplam uluslararası marka başvurusu sayısı yaklaşık 69.000 oldu.

Uluslararası patent (PCT) başvuruları

Patent İşbirliği Anlaşması (PCT) aracılığıyla yapılan uluslararası patent başvuruları, 2022'de %0,3 artarak 278.100 başvuruya ulaştı.

Hindistan (+%25.4) ve Kore Cumhuriyeti (+%6.2) PCT başvurularında yüksek büyüme kaydetti. Çin (70.015 başvuru, yıllık 0.6%  büyüme) 2022'de en fazla PCT başvurusu yapan ülke oldu. Bunu ABD (59.056 başvuru, %-0.6 düşüş), Japonya (50.345 başvuru, %+0.1 artış), Güney Kore (22.012 başvuru, %+6.2 artış) ve Almanya (17.530 başvuru, +1.5% artış) izledi (Detaylı list).

Hindistan (+%25,4), Fransa (+%5,9) gibi ilk 20'de yer alan birkaç ülke PCT başvurularında önemli bir büyüme kaydetti. Asya'daki PCT başvurularının sayısı dünyanın geri kalanından daha hızlı artarak 2021'de %54,2 olan toplam payını 2022'de %54,7'ye yükseltti.

Türkiye, 2022’de toplam 1.790 uluslararası patent başvurusuyla 15. sırada yer aldı (2021 yılında 1.739 başvuru ile 16. sırada yer almıştı). 

Çinli telekom devi Huawei Technologies, 2022 yılında yayınlanan 7.689 PCT başvurusu ile açık ara en çok başvuru yapan şirket olmaya devam etti. Kore Cumhuriyeti'nden Samsung Electronics ikinci sırada yer alırken (4.387 başvuru), bunu ABD'den Qualcomm (3.855), Japonya'dan Mitsubishi Electric (2.320) ve İsveç'ten Ericsson (2.158) takip etti.)  (Detaylı liste).

Samsung Electronics, %44,3'lük artışla ilk 10 başvuran arasında en hızlı büyüme oranına ulaşan şirket oldu ve ilk iki sıraya yükseldi. Nippon Telegraph and Telephone Corp. (NTT) da yüksek bir büyüme kaydetti ve %24,9'luk büyüme oranıyla 2022'de beş sıra yükselerek yedinci sıraya yerleşti.

Eğitim sektöründe, Kaliforniya Üniversitesi 2022 yılında 552 yayınlanan PCT başvurusu ile en çok başvuru yapan üniversite olmaya devam etti. Zhejiang Üniversitesi (309 başvuru) ikinci sırada yer alırken, onu Suzhou Üniversitesi (303), Leland Stanford Junior Üniversitesi (217) ve Teksas Sistem Üniversitesi (187) takip etti (Detaylı Liste). Suzhou Üniversitesi, ilk 10 eğitim kurumu arasında en yüksek artışı gösterdi ve PCT başvuru sayısı 2021'e göre neredeyse iki katına çıktı.

Yayınlanan PCT başvurularında en büyük payı %10,4 ile bilgisayar teknolojisi alırken, bunu dijital iletişim (%9,4), elektrikli makineler (%7,1), tıbbi teknoloji (%7) ve ölçüm (%4,6) takip etti (Detaylı Liste).

İlk 10 teknoloji alanının sekizinde 2022'de büyüme görülürken, dijital iletişim (+%8,7) ve bilgisayar teknolojisi (+%8,1) en hızlı büyüme oranına sahip alanlar oldu; bunları yarı iletken (+%6,8), biyoteknoloji (+%6,7) ve elektrikli makineler (+%6,1) izledi.

Geçen yıl sağlıkla ilgili teknoloji alanlarındaki özellikle güçlü büyümenin ardından, dijital teknoloji alanları 2022'de PCT başvuruları arasında en hızlı büyüyen alanlara geri döndü.

Uluslararası marka (Madrid) başvuruları

Madrid Sistemi kapsamında 2022 yılında yapılan toplam uluslararası marka başvurusu sayısı 69.000'e ulaştı.

ABD merkezli başvuru sahipleri (12.495) en fazla sayıda uluslararası marka başvurusunda bulunurken, bunu Almanya (7.695), Çin (4.991), Fransa (4.403) ve Birleşik Krallık'ta (4.227) bulunan başvuru sahipleri izledi (Detaylı Liste).

İlk 15 menşe ülke arasında sadece üç ülke - Hollanda (+%7,4), Kore Cumhuriyeti (+%2,1) ve Türkiye (+%5,2) - 2021'den 2022'ye kadar büyüme kaydetti. Buna karşılık, Almanya (-%12,5) ve İtalya (-%13,9) en sert düşüşü gösteren ülkeler oldu. En yüksek oranlı Fransa (-%10,0), Birleşik Krallık (-%0,9) ve ABD'nin (-%5,9) 2021'den 2022'ye bir yıllık düşüşlerine rağmen, 2022 başvuru sayıları 2020 seviyelerinden sırasıyla %17,7, %12,9 ve %24,8 daha yüksek oldu.

Türkiye 2.389 adet uluslararası marka başvurusu ile 9. sırada yer aldı (2022 yılında Türkiye’den 2.270 uluslararası markası başvurusu yapılmıştı).

Fransa'dan L'Oréal, 160 Madrid başvurusuyla 2022'de üst üste ikinci kez en çok başvuru yapan şirket oldu. İsviçre'den Novartis AG (131) üç sıra yükselerek en çok başvuru yapan ikinci şirket olurken, onu Birleşik Krallık'tan Glaxo Group (128), Bulgaristan'dan Euro Games Technology (120) ve Kore Cumhuriyeti'nden Hyundai Motor Company (108) takip etti (Detaylı Liste).

Hyundai Motor Company, 2022 yılında 2021 yılına kıyasla 77 daha fazla başvuru yaparak 48. sıradan 5. büyük başvuru sahibi konumuna yükseldi. Çevrimiçi market teslimatı ve teslim alma alanında faaliyet gösteren ABD'li Maplebear Inc. (82) de 2021 ve 2022 başvuruları arasında önemli bir artış (+78 başvuru) kaydederek ilk 7. sıraya yükseldi (Detaylı Liste).

WIPO tarafından kabul edilen uluslararası başvurularda en çok belirtilen sınıf, 2022 toplamının %11,3'ünü oluşturan bilgisayar donanımı ve yazılımı ile diğer elektrikli veya elektronik cihazları kapsıyor. Bunu ticari hizmetleri kapsayan sınıf (%8,8) ve bilimsel ve teknolojik hizmetlerle ilgili sınıf (%8,5) takip etti.

2022'de yapılan başvuru sayısında ve bu başvurularda belirtilen toplam sınıf sayısında genel bir düşüş olmasına rağmen, ilk 15 arasında yer alan finans, bankacılık, sigorta ve emlak hizmetlerini kapsayan sınıf (+%13,9) ve eğitim, öğretim, eğlence, spor ve kültürel faaliyetlere yönelik hizmetleri içeren sınıf (+%8,3) gibi sınıflarda kayda değer bir büyüme görüldü. Buna karşılık, ilaç (-%12,2), kozmetik (-%12,0) ve cerrahi, tıbbi, dişçilik ve veterinerlik alet ve cihazlarını (-%14,0) kapsayan mal sınıfları, her biri 2020'den 2021'e kadar büyük artışlar kaydettikten sonra 2022'de önemli ölçüde düşüş kaydetti.

Uluslararası tasarım (Lahey) başvuruları

2022 yılında WIPO'nun Lahey Sistemi kapsamında uluslararası başvurulara dahil edilen tasarım sayısı %11,2'lik bir artışla 25.028'e ulaşarak rekor kırdı. Almanya, %11,6'lık artışla 4.909 tasarıma ulaşarak uluslararası tasarım sisteminin en büyük kullanıcısı olmaya devam etti (Detaylı Liste).

Çin, yeni bir üye olarak 2.558 tasarım için koruma talep ederek ikinci sırada yer aldı. İtalya %18'lik bir büyüme ile ABD'yi geçerek 2.414 tasarımla üçüncü sıraya yerleşirken, ABD %8,9'luk bir düşüşle 2.412 tasarıma geriledi. İsviçre 2.178 tasarımla beşinci sırada yer aldı. 2022 yılında ilk on ülkeden dördü çift haneli büyüme kaydetti. Birleşik Krallık %20,5 ile en yüksek büyüme oranına sahip olurken, onu İsviçre (+%19,4), İtalya (+%18) ve Almanya (+%11,6) izledi.

Türkiye 154 tasarım başvurusu ile 11. sırada yer aldı (2021 yılında 147 tasarım başvurusu yapılmıştı).

ABD merkezli bir şirket olan Procter & Gamble, yayınlanan başvurularda 687 tasarımla Güney Kore'den Samsung Electronics'in yerini alarak en çok başvuru yapan şirket konumuna yükseldi (Detaylı Liste). Hollanda'dan Philips Electronics 633 tasarımla ikinci sırada yer alırken, bunu 451 tasarımla Samsung Electronics, 414 tasarımla Almanya'dan Wenko-Wenselaar GMBH ve yine 414 tasarımla Yunanistan'dan I. Paleohorinos Fotistika izledi.

Türkiye’den en fazla tasarım başvurusu yapan firmalar FEMAS METAL SANAYI VE TICARET ANONIM SIRKETI (77 tasarım) ve GENCLER ELEKTRONIK SANAYI VE TICARET LIMITED SIRKETI (71 tasarım) oldu.

En çok başvuru yapan ilk 10 ülkeden altısı Avrupa'da, ikisi Kore Cumhuriyeti'nde ve birer tanesi de Çin ve ABD'de bulunuyor. 2022 yılında toplam tasarımlar içinde en büyük payı kayıt ve iletişim ekipmanları (%10,4) alırken, bunu ulaşım araçları (%9,7), ambalajlar ve konteynerler (%7,0), mobilyalar (%6,8) ve sıvı dağıtım ekipmanları, sıhhi, ısıtma, havalandırma vb. (%6) takip etti.

Kaynak: WIPO