coğrafi işarete konu çeşitli ürünler

Coğrafi İşaretlerin uluslararası tesciline ilişkin Lizbon Cenevre Metni yürürlüğe girdi

Coğrafi İşaretler

Menşe Adlar ve Coğrafi İşaretler Konusunda Lizbon Anlaşması'nın Cenevre Metni resmen yürürlüğe girdi. Uluslararası tescil sistemi, kahve, çay, meyve, şarap, seramik, cam ve kumaş gibi ürünlerin coğrafi kökenine işaret eden isimler için koruma sağlayacak.

20 Mayıs 2015'te kabul edilen Lizbon Anlaşması'nın Cenevre Metni, Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO)’nde tek bir tescil prosedürüyle menşe adlarının yanı sıra coğrafi işaretlerin uluslararası tesciline de olanak verecek. Cenevre Metni ayrıca Avrupa Birliği ve Afrika Fikri Mülkiyet Örgütü (OAPI) gibi hükümetlerarası örgütlerin de sisteme dahil olmalarını sağlıyor. Avrupa Birliği 26 Kasım 2019’da sistem katılım sağlamıştı.

Menşe Adlarının Korunması ve bunların Uluslararası Tescili için temel Lizbon Anlaşması ilk olarak 1958'de imzalanmıştı. Lizbon Anlaşmasının Cenevre Metni ve Lizbon Anlaşması birlikte “Lizbon Sistemi”ni oluşturuyorlar. Cenevre Metni şu anda 31 ülkeyi kapsıyor.

Bir fikri ve sınai mülkiyet hakkı olarak Menşe adları ve coğrafi işaretler işaret ettikleri ürünlere ilişkin ayırt edicilik işlevi görüyorlar. Her ikisi de tüketicileri bir ürünün coğrafi kökeni ve menşe yeri ile bağlantılı ürünün kalitesi, özelliği ve/veya ünü hakkında tüketicileri bilgilendirmeleri bakımından önemli bir pazarlama aracı olarak kabul ediliyorlar.

Lizbon Sistemi, tek bir prosedürle menşe adları ve coğrafi işaretler için WIPO tarafından yürütülen bir uluslararası tescil sistemi oluşturuyor. Ulusal veya bölgesel bir menşe adına veya coğrafi işarete sahip olanlar ayırt edici işaretlerini Lizbon Sistemine üye diğer ülkelerde koruyabilecekler.

Türkiye henüz Lizbon Sistemine dahil olan ülkeler arasında yer almıyor. 16 Mayıs 2018 tarihli "Coğrafi İşaretlerin Uluslararası Tescili Seminer"inde Türkiye'nin Sisteme dahil olması konusunda davetler alındığı ve katılım ile ilgili çalışmaların devam ettiği ifade edilmişti.